CBL en supermarkten zinnen op schadeclaims na boerenprotesten

0
Leestijd: 3 minuten

Komen er schadeclaims van supermarkten na de boerenprotesten? Vorige week blokkeerden ‘boze boeren’ zeven dc’s van Jumbo (waarvan enkele online-dc’s), drie dc’s van Albert Heijn, drie dc’s van Lidl, twee dc’s van Aldi, één dc van Plus, één van Coop en het dc van Hoogvliet en dat van Vomar. De schade kan in de miljoenen lopen. Sommige dc’s werden maar één dag of dagdeel geblokkeerd, maar alles bij elkaar duurde het van maandag t/m donderdag dat er een of meer dc’s geblokkeerd werden. De uitdrukking ‘in de miljoenen lopen’ is niet eens overdreven bij een branche-omzet van € 48 miljard in een jaar. Bij € 48 miljard jaaromzet maakt de gehele supermarktsector per dag een omzet van ongeveer € 130 miljoen.

We vragen het Marc Jansen, directeur van koepelorganisatie CBL (fotobron: CBL), die namens de supermarktbedrijven meteen die eerste maandag al politie en justitie opriep om ‘stevig in te grijpen’.

“We denken daar nu wel over na”, aldus Jansen. “Die boeren zijn soms leverancier van het supermarktassortiment en dat maakt het best zuur. Het is in zekere zin best vreemd om financieel verhaal te willen halen op boeren die direct of indirect de leverancier zijn van jouw assortiment: jouw vlees of melk. Maar we willen toch kijken wat we hiertegen kunnen doen. Belangrijke kwestie voor onze leden: van juridische stappen gaat ook een preventieve werking uit. We willen dat blokkeerboeren weten dat daden gevolgen hebben.”

CBL-directeur Marc Jansen.

En wat gaan die stappen dan worden? Jansen: “Ook daar zijn we nog niet uit. Een supermarkt kan zelf stappen ondernemen tegen de protesterende boeren. Maar de leden kunnen ons machtigen om het namens hen uit te voeren, een zogeheten ‘class action’.”

En is dat makkelijk? Nee, integendeel, aldus Jansen. “Het gaat er niet om dat we boerenprotestbewegingen als Farmers Defence Force of Agractie voor de rechter slepen. Nee, het moeten juist die boeren zijn die met hun tractor of door een andere manier van blokkeren hebben veroorzaakt dat er geen transport naar een dc mogelijk was of transport van een dc naar supermarkten. We moeten bewijsmateriaal verzamelen. We moeten dan ook weten wie de blokkeerboer is. Dan moeten we de identiteit van de man of vrouw in kwestie kennen en die informatie zouden we van de politie moeten krijgen. Zij zijn overigens bereid hieraan mee te werken en daar zijn wij blij mee.”

“Bovendien, het wordt een civiele bodemprocedure en geen kort geding. Dat zijn doorgaans processen met een lange adem. Het kan best zo zijn dat een rechter pas over een jaar oordeelt. Het gekke is dat dat ook een voordeel kan zijn. Stel dat volgend jaar al deze commotie van vorige week allang vergeten is en de stikstofcrisis in relatie tot de boeren geen heikel punt meer, dan worden de supermarkten wellicht ook niet als een boeman gezien. Dat willen we immers niet. Bovendien worden de blokkeerboeren maandenlang herinnerd aan hun activiteit en hangt hun een flink financieel ‘zwaard van Damocles’ boven het hoofd. in de vorm van schadeclaims.”

“Maar de publieke opinie is op dit moment waarschijnlijk heel uitgesproken. Of iemand vindt het een grof schandaal wat de protesterende boeren allemaal hebben uitgespookt. Of iemand staat vierkant achter die boeren en vindt de kabinetsplannen idioot omdat ze in de media een beeld voorgeschoteld krijgen dat de boeren als beroepsgroep het hele stikstofprobleem moeten oplossen. Die sentimenten zullen er zijn. Maar we willen er niet van afzien, de blokkeerboeren moeten door middel van schadeclaims voelen dat ze de supermarkten flink hebben benadeeld, nota bene in een conflict dat zij met de overheid hebben en niet met onze branche.”

Jansen zegt ook: “We hebben er ook over nagedacht om via bestuursrecht ons recht te halen. Dan spreken we de autoriteiten er op aan. Je zou kunnen stellen: de overheid had ervoor kunnen zorgen dat de schade die de boeren aanrichten, voorkomen of beperkt hadden kunnen blijven. Maar hoe ver ga je dan? Zo bleek dat de burgemeester van Deventer maandag de blokkade op het industrieterrein al had willen opheffen. Om dat te kunnen doen wilde hij een peloton ME beschikbaar hebben. Die inzet wordt gecoördineerd door de landelijke politie in Driebergen en de hele ME uit die regio was op dat moment al bij een dc van Albert Heijn in Zwolle, zo bleek.”

“Nou, dan kun je de landelijke overheid voor de rechter slepen met als argument dat die landelijke overheid te weinig ME-capaciteit heeft, maar dat is ongeveer hetzelfde als de overheid aanklagen dat er nog steeds te weinig ic-capaciteit is om mogelijke corona-maatregelen tegen te gaan. Moeten wij als supermarktsector dat willen?”