Tweedeling samenleving, tweedeling formules?

0
Leestijd: 3 minuten

We hebben het er in Nederland eindelijk wat meer over, sinds… sinds de toeslagenaffaire misschien? Sinds de komst van het boek ‘Fantoomgroei’, een analyse over de rijkeren die steeds rijker worden en de minder bedeelden die steeds minder weten hoe ze de eindjes aan elkaar moeten knopen? Of hebben we het er vaker over nu we zien dat het voor ‘starters op de woningmarkt’ geen doen meer is om via een ‘normale manier’ aan een eerste huis te komen?

Constant Berkhout, auteur van ‘The retail innovation toolkit’ en geregeld gastauteur in FoodPersonality (en daarnaast: werkzaam bij PepsiCo, Jacobs Douwe Egberts, Plus Retail, Spar International en zelfs een tijdje bij Marqt, als interim-manager), boog zich over het idee: tweedeling samenleving? Wat houdt dat in voor de formules van de Nederlandse supermarktsector in de nabije toekomst?

En nee, de uitkomsten zijn echt niet: goed nieuws voor Ekoplaza, slecht nieuws voor Aldi of vice versa. Want Berkhout wil wel de segmenten benoemen, maar niet de formules. Omdat hij anders een storm van ‘ontkenningen’ of ‘bestrijdingen’ kan verwachten. Dat geeft niet, maar: het gaat om het grotere beeld…
O ja, de foto? Een zoveelste ‘Poolse winkel’ in ons land… (bron: archief FoodPersonality).

Net zoals dat pleidooi van ‘doe er iets aan1’, als het om flitsbezorgers gaat, komt ook de analyse van Berkhout pas volgende week bij de lezers ‘op de mat’: namelijk FoodPersonality juli-augustus.
We geven Constant Berkhout wel alvast dit ‘podium’:

‘Volgens cijfers van De Nederlandsche Bank hebben Nederlanders tijdens de coronapandemie tussen maart 2020 en februari 2021 € 46 miljard gespaard, 2,5 keer zoveel als in het jaar ervoor. Het lijkt een mooie bak met geld die boven de retailmarkt hangt, maar rollen de euro’s wel richting retailers en – meer in het bijzonder – richting food retail? De kans erop is klein, want achter dit mooie macro-economische gemiddelde schuilen verschillende waarheden: de Rabobank concludeert uit een enquête in mei dat slechts 35% van de huishoudens een toename van spaargeld in de afgelopen twaalf maanden zag.’

‘Het extra geld komt terecht bij mensen die al genoeg budget hebben voor dagelijkse boodschappen. Door corona kreeg dit een extra zetje, maar de ontwikkeling is niet nieuw: de verdeling van vermogens is ongelijk. De laagste inkomensgroep in Nederland had al vóór corona geen of weinig reserve: in totaal heeft 25% van de Nederlandse huishoudens minder dan € 3.400 spaargeld, het minimum dat het Nibud adviseert aan eenpersoonshuishoudens om als reserve aan te houden.

Voor food retailers is het feit dat het extra spaargeld terecht komt bij slechts een beperkte groep om diverse redenen relevant: op de eerste plaats vanuit sociaal perspectief, maar ook financieel en voor het formulebeleid. Dat laatste is wellicht verrassend. In een studie van de Amerikaanse detailhandelssector legt Deloitte een relatie tussen een tweedeling in ‘haves & have nots’ in de maatschappij en het verdwijnen van retailformules. De bewijsvoering is niet waterdicht, maar Deloitte laat overtuigend zien dat de ‘have nots’ noodgedwongen op zoek gaan naar formules met de laagste prijs, terwijl de ‘haves’ meer ‘genietend’ boodschappen doen en winkelen in formules met een bijzonder aanbod, een hogere servicegraad en een mooiere aankleding. Met als consequentie dat de omzet en het aantal winkels van discount en ‘premiumwinkels’ stijgen, terwijl ‘formules in het midden van de markt’ op hun best stabiel blijven of op slot gaan. In Nederland zien we een vergelijkbare situatie optreden.

Wellicht zien formules kans om zich uit het midden van de markt te manoeuvreren door een premium subformule te ontwikkelen. Daarnaast verandert de opbouw van het assortiment, waarbij producten van de prijsrange ‘in het midden’ verdwijnen, ten gunste van producten die kunnen concurreren met Aldi, Lidl aan de ene kant en premiumranges aan de andere kant.’

Lees naast deze samenvatting het artikel in FoodPersonality van juli-augustus, dat eind week 30 verschijnt.