WK voetbal en reclame, AH, Swinkels, Brewdog

0
Leestijd: 2 minuten

Ook al gezien de heisa, ligt de opvallende misser van de tv-reclame voor het WK voetbal in Qatar van Jumbo nog vers in het geheugen. Het kan niet anders dan dat allerlei formules en fabrikanten in de afgelopen weken hebben moeten piekeren over de vraag hoe je nou op een manier adverteert rondom dat komende WK (dat zondag begint), zonder je vingers te branden aan ‘medeplichtigheid’.

Medeplichtigheid in de zin van ‘door als adverteerder mee te draaien rondom dat WK, doe je mee aan wegkijken’: wegkijken bij de uitbuiting en de dood van gastarbeiders (uit India, Pakistan, Nepal etc.), die de stadions en bijbehorende infrastructuur in Qatar bouwden. Nog steeds houdt men er rekening mee dat ongeveer zesduizend gastarbeiders de dood vonden in die bouwperiode, door ongelukken tijdens de bouw. En daarnaast blijft het berichten regenen over arbeiders die niet of niet op tijd betaald kregen.

Albert Heijn heeft een commercial gemaakt met allemaal spelers van Oranje en met enige nadruk op ‘inclusiviteit’, bijvoorbeeld de aanvoerdersband die een pro-LHBTI-symbool is (LHBTI is de afkorting van: ‘lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen, transgender- en intersekse personen’). Dus: ja, we zijn voor Oranje, maar we zijn tegen de normen en waarden van Qatar, waar zulke seksuele voorkeuren strafbaar zijn.

(Even een zijpaadje: het ligt allemaal best lastig. Diezelfde aanvoerdersband was enkele weken terug al meteen ‘een dingetje’ in de voetballerij; het was een KNVB-actie, elke aanvoerder van een Eredivisie-club zou die band dat weekend dragen, maar Feyenoord-aanvoerder Orkun Kökçü (van Turkse komaf) droeg die niet en verklaarde naderhand dat hij die aanvoerdersband niet met zijn eigen normen en waarden kon verenigen – zijn islamitisch geloof. Moeilijk, allemaal.)

Swinkels Family Brewers doet het weer anders. De brouwer heeft voor het merk Bavaria een ‘musical’ laten maken, waarin een Sint en een ‘Santaclaus’ (de kerstman dus) niet goed weten of ze nu wel of niet voetbal moeten kijken. Een musical? Dat is een groot woord voor een filmpje dat op bijvoorbeeld sociale media te zien is.

Florent Renders, marketing manager bij Swinkels Family Brewers, zegt in het persbericht van de brouwer: “We keuren de misstanden rondom het toernooi en Qatar ten zeerste af. Een voetbaltoernooi van Oranje is voor ons normaal gesproken hét moment om ludiek in te haken (…), maar dit jaar vinden we dat ongepast.” Ook heeft Swinkels afgezien van een gek kledingstukje of ander gadget. Renders: “We staan achter Oranje, maar we doen niet alsof er niks aan de hand is. Dit jaar gebruiken we onze stem om juist een kritische boodschap te laten horen, op een manier die bij ons past. We benoemen de twijfel die bij menig Oranje-fan heerst en leggen de nadruk op de verbroedering van mensen en het samenkomen, ongeacht of je voetbal kijkt of niet.”

En dan deze brouwer. Die gaat nog een stap verder. Brewdog, een Schotse brouwer, heeft een campagne waarin het zichzelf niet presenteert als ‘proud sponsor of the world cup’, maar als ‘proud anti-sponsor of the world cup’, en dat ‘world cup’ wordt nog even met graffiti veranderd in: ‘world f*cup’ (zie de foto, fotobron: Brewdog). Andere buitenreclame van Brewdog is bijvoorbeeld: ‘eat, sleep, breathe football’ (helemaal opgaan in voetbal dus), maar daar is met graffiti ‘breathe’ veranderd in ‘bribe’, omkopen.