FNLI waarschuwt: boodschappen duurder door geopolitieke onrust

De prijsdruk op levensmiddelen neemt de komende maanden verder toe, verwacht de Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie (FNLI). Geopolitieke spanningen, met name door de oorlog in het Midden-Oosten, maar ook door anderszins stijgende kosten en nationale lasten zorgen voor een steeds grotere druk op de betaalbaarheid van boodschappen.

De aanhoudende onrust in het Midden-Oosten leidt tot onzekerheid op energie- en logistieke markten. Daardoor lopen kosten voor transport, energie, grondstoffen en verpakkingen verder op. Die stijgingen werken door in de hele keten – van producent tot supermarkt – en zullen naar verwachting later dit jaar zichtbaar worden in nieuwe prijsrondes.

Uit een enquête onder FNLI-leden blijkt dat ruim driekwart van de voedingsmiddelenproducenten de impact van de situatie in het Midden-Oosten als groot tot zeer groot ervaart. Tegelijkertijd blijkt het voor veel bedrijven lastig om kostenstijgingen volledig door te berekenen. Dat zet marges onder druk in een markt die al wordt gekenmerkt door hoge energieprijzen, accijnzen en belastingen.

Stapeling van kosten

Volgens de FNLI komt de internationale kostenstijging bovenop een groeiend pakket aan nationale maatregelen. Voorgenomen beleidsmaatregelen zoals een suikertaks, hogere accijnzen op alcohol en extra heffingen op verpakkingen versterken de druk op de sector. Ook bestaande lasten, zoals de verbruiksbelasting op frisdranken, spelen daarin een rol.

Lees ook

Supermarktsector komt maar niet van hoge prijzen af

De branchevereniging waarschuwt dat deze stapeling van kosten uiteindelijk kan leiden tot hogere prijzen in het winkelschap. Daarmee komt niet alleen de betaalbaarheid voor consumenten onder druk te staan, maar ook het gelijke speelveld met andere Europese landen.

Oproep aan kabinet

De FNLI roept het kabinet op om terughoudend te zijn met nieuwe nationale heffingen en juist in te zetten op maatregelen die de kosten dempen. Denk daarbij aan concurrerende energieprijzen en het beperken van extra belastingdruk op elektriciteit, gas en verpakkingen.

“Voor consumenten draait dit om betaalbaarheid,” zegt FNLI-directeur Cees-Jan Adema. “Voedingsmiddelenproducenten doen er alles aan om prijsstijgingen te beperken, maar dit is een gezamenlijke opgave. Het kabinet kan helpen door stabiliteit in de keten te versterken en af te zien van extra lasten die de prijs verder opdrijven.”

Europese context

Ook op Europees niveau klinkt een vergelijkbare oproep. Koepelorganisatie FoodDrinkEurope pleit samen met andere ketenpartijen voor betaalbare toegang tot energie, grondstoffen en materialen. Zonder ingrijpen dreigen aanhoudende kostenstijgingen door te werken in hogere voedselprijzen, met name voor kwetsbare huishoudens.

De FNLI onderschrijft deze oproep en benadrukt dat Nederland hierin een eigen verantwoordelijkheid heeft. Gerichte – en waar nodig tijdelijke – maatregelen kunnen volgens de organisatie helpen om productie en leveringszekerheid te waarborgen én verdere prijsstijgingen te voorkomen.Vooralsnog lijkt de sector zich op te maken voor een periode van aanhoudende kosteninflatie, waarbij de balans tussen betaalbaarheid voor consumenten en rendabiliteit voor producenten steeds verder onder druk komt te staan.