Zo’n twee weken geleden maakte Albert Heijn bekend dat het nu meer brood gaat introduceren met Nederlandse tarwe. Dat zou duurzamer zijn? Die suggestie maakten wij wel min of meer op uit het persbericht van AH, maar het werd niet letterlijk zo genoemd. Natuurlijk, grondstoffen die je van dichterbij haalt, maken minder ‘voedselkilometers’ dan grondstoffen van verderaf.
Albert Heijn meldde meteen al dat er nauwelijks tarwe uit Nederland wordt gebruik voor brood. Nederlandse tarwe dient vooral als veevoer. Dus ja, hoe zit dat dan eigenlijk?, vroegen we Albert Heijn. En is dan broodleverancier Borgesius de partner hierbij? Dat zou immers de grote ‘co-maker’ of ‘dedicated partner’ of ‘preferred supplier’ zijn (of hoe supermarkten dat soort leveranciers allemaal noemen) in brood. Dat zouden wij denken omdat ook het premiumbroodlabel ‘Liefde & Passie’ hiermee gemoeid is. En in ons hoofd zit dan: ‘dat komt van Borgesius vandaan’.
Nou, Borgesius wordt niet genoemd. In een reactie noemt Albert Heijn als leverancier: Koopmans. Dat is niet het merk Koopmans, zoals iedereen dat kent van de pakken op appeltaart of boerencake mee te maken, nee, een graanleverancier, ‘Royal Koopmans’. (Op de foto van Albert Heijn bij dat eerdere persbericht: helemaal links Korneel van der Plas, unitmanager bij ‘buying & sourcing’ van AH, dan een tarweteler en helemaal rechts de directeur van Royal Koopmans.)
Vorig jaar had Albert Heijn al brood van Nederlandse tarwe en het is een zogeheten ‘korte keten’, waarbij Albert Heijn inzette op hoogwaardige Nederlandse tarwe. Dat waren de broden ‘AH Bakkersbrood Vloerbroden’. Nu zijn er broden als ‘Zonne tarwerogge’ en ‘Winterblond’. Andere broden volgen nog, eind volgende maand. De broden met Nederlandse tarwe die vorig jaar al instroomden, zijn kennelijk zo succesvol bij AH dat Zaandam het assortiment brood met Nederlandse tarwe wilde uitbreiden. Het is ons niet duidelijk geworden of die broden zo succesvol zijn, gewoonweg omdat de consument die broden waardeert, of dat de consument ‘aanslaat’ bij het vignet ‘met tarwe uit Nederland’.
En nou ‘de keten’ zelf: het blijkt dat Albert Heijn vooral tarwe gebruikte uit Frankrijk en Duitsland. En tarwe uit Nederland vermindert de afhankelijkheid van leveranciers van tarwe uit andere landen. Dat is natuurlijk sinds de coronapandemie een kwestie om rekening mee te houden. Tot aan maart 2020 draaide die ‘global economy’ als vanzelfsprekend, de lockdowns en andere maatregelen gooiden roet in die vanzelfsprekende wereldwijde economische verbondenheid. En na die pandemie werd de inval van Rusland in Oekraïne een nieuwe factor daarin, met name bij graan en zonnebloemolie, maar wat graan betreft waren het vooral landen in Afrika en het Midden-oosten die een tijd lang werden getroffen door een graantekort. Maar dat is natuurlijk wel iets anders dan tarwe uit Frankrijk of Duitsland, bevriende naties, lid van de EU, net als ‘wij’. Niettemin, het belang van ‘zo lokaal mogelijk produceren’ is behoorlijk toegenomen.
Albert Heijn laat ook weten dat met het gebruik van tarwe uit eigen land het zicht op de keten beter is.Het zou daarnaast ook kunnen dat de zogeheten ‘scope 3-eisen’ hier meespelen. Scope 3 houdt in dat je als afnemer van producten, artikelen, grondstoffen etc. precies moet kunnen rapporteren wat het milieu-effect en het maatschappelijke effect is. Albert Heijn maakt deel uit van Ahold Delhaize, beursgenoteerd, en volgens de richtlijnen moeten beursgenoteerde bedrijven over dit jaar veel preciezer dan voorheen melden wat die milieu- en maatschappelijke effecten zijn tot diep in de keten van leveranciers en toeleveranciers. En dan zou tarwe uit Nederland wellicht helpen in de beperking van de CO2-uitstoot. Maar: dat hebben we niet van AH, die overweging is ‘van onszelf’.
Goed, het is dus een mix van ‘populaire broden’ en ‘minder afhankelijkheid van het buitenland’, aldus Albert Heijn. Het zou ook nog kunnen dat dit streven naar meer Nederlandse tarwe ook nog andere voordelen gaat bieden, zoals wellicht een beter bodemkwaliteit en/of biodiversiteit. Maar, daar zegt AH over: het is nu nog veel te vroeg om daar nu al iets over te zeggen. En trouwens, die ene broodvariant die er sinds kort is: Winterblond, dat is een bijzondere. Met venkelzaad, biet en wortel. Brood met biet! En stukjes wortel! Mijn hemel, het is net alsof groente een invasieve soort is geworden. Zelfs in brood…
Bovendien, nieuwsgierig als ik nou eenmaal ben… sta ik een paar dagen terug in die AH bij mij in de buurt bij de broodafdeling en ik wil… en dan zegt een ontzettend aardige meid van die afdeling tegen me: ‘Nee, die mag ik niet snijden, daar zit biet in.’ Nou ja, geen punt, want als ik bietjes heb gekocht, snij ik die ook altijd zelf.